جی‌پی‌تی ۵ از ۴o از همه نظر بهتر است؟ مقایسه دو مدل با پرامپت‌های یکسان

با معرفی GPT-5 توسط شرکت OpenAI، بسیاری از کاربران هیجان‌زده شدند؛ اما در همان روزهای اول، موجی از نارضایتی به راه افتاد. کاربران می‌گفتند:

• GPT-5 خشک و رسمی است.
• پاسخ‌ها کوتاه، بی‌احساس و سرد هستند.
• امکان انتخاب مدل محدود شده بود و حس کنترل از کاربران گرفته شد.

این در حالی است که OpenAI GPT-5 را پیشرفته‌ترین مدل تاریخ ChatGPT معرفی کرده بود؛ مدلی که در استدلال، کدنویسی و تحلیل داده‌های پیچیده بهبود چشمگیری دارد.

در این مقاله از اکانت سیتی بررسی می‌کنیم که آیا GPT-5 واقعاً از GPT-4o بهتر است یا خیر. ابتدا پیشرفت‌های GPT-5 را مرور می‌کنیم، سپس به نقاط ضعف آن می‌پردازیم و در نهایت، مقایسه‌ای عملی با پرامپت‌های یکسان انجام می‌دهیم.

اگر هنوز نمی‌دانید چت جی پی تی چیست، قبل از ادامه این مقاله، پیشنهاد می‌کنیم آن را در بلاگ اکانت سیتی بخوانید.

مقایسه GPT-5 و GPT-4o در آزمون‌ها

براساس مستندات OpenAI و مقاله creolestudios، عملکرد دو مدل در بنچمارک‌های مختلف به شکل زیر بوده است:

پیشرفت‌های GPT-5 نسبت به ۴o

۱. استدلال و عملکرد

• در آزمون ریاضی AIME 2025، GPT-5 با ۹۴.۶٪ دقت بسیار بالاتر از ۴o ظاهر شد.
• توانایی درک جزئیات و ظرافت‌های پرامپت‌ها (Nuance Understanding) بسیار بهتر شده.
• برای مثال، اگر از هر دو بخواهید برنامه ورزشی برای فردی با عمل زانو بنویسند، GPT-4o یک برنامه عمومی می‌دهد؛ اما GPT-5 محدودیت‌های بیمار را هم در نظر می‌گیرد.
• برای وظایف سازمانی و حساس مثل اسناد قانونی یا پلن‌های درمانی، GPT-5 قابل‌اعتمادتر است.

۲. وظایف بصری و ویدئویی

GPT-5 از تشخیص تصویر فراتر رفته و می‌تواند تحلیل، استنتاج و خلاصه‌سازی بصری انجام دهد.

• بررسی نمودارها و ماکاپ‌ها
• تحلیل ویدئو و تولید خلاصه کاربردی

۳. ایمنی و اعتماد

• مجهز به Safe Completions است؛ در پرامپت‌های پرریسک پاسخ‌های مفید و ایمن می‌دهد.
• نرخ توهم (اطلاعات غلط) فقط ۲.۱٪ بوده که بهتر از ۴o است.
• پاسخ‌های فریبنده یا چاپلوسانه هم کاهش چشمگیری داشته است.

برای اینکه مطمئن شوید همیشه در محدوده امن از ChatGPT استفاده می‌کنید، مقاله پرامپت های ممنوعه چت جی پی تی را در سایت اکانت سیتی بخوانید.

۴. کدنویسی

GPT-5 قوی‌ترین مدل کدنویسی OpenAI تا امروز است.

• تولید رابط کاربری‌های پیچیده
• دیباگ مخازن بزرگ کد
• توجه به زیبایی‌شناسی (فضاگذاری، تایپوگرافی، فضای سفید)

۵. نوشتن خلاقانه

در نوشتن شعر، داستان و متن‌های بلند ادبی، GPT-5 عمیق‌تر و دقیق‌تر از ۴o عمل می‌کند.

برای اطلاعات بیشتر درباره نسخه‌های قبلی، مقاله چت جی پی تی 4 چیست را هم مطالعه کنید.

نقاط ضعف GPT-5 در مقایسه با ۴o

۱. نبود پشتیبانی صوتی

یکی از بزرگ‌ترین تفاوت‌ها این است که GPT-5 از مکالمه صوتی زنده پشتیبانی نمی‌کند. این یعنی اگر به دنبال یک دستیار صوتی برای مکالمه روان و لحظه‌ای هستید، همچنان GPT-4o انتخاب بهتری است.

برای جزئیات بیشتر مقاله چت جی پی تی صوتی را در سایت اکانت سیتی ببینید.

۲. لحن رسمی و سرد

کاربران GPT-5 در روزهای نخست آن را «منشی خسته» توصیف کردند. این مدل رسمی‌تر، خشک‌تر و کوتاه‌تر پاسخ می‌دهد، در حالی که GPT-4o دوستانه‌تر و صمیمی‌تر رفتار می‌کند.

۳. کاهش خلاقیت

GPT-5 به دلیل تمرکز بیشتر روی ایمنی و دقت بالا، آزادی خلاقانه‌ی کمتری دارد. در نتیجه پاسخ‌هایش کمتر داستان‌گونه و تخیلی هستند. در مقابل، GPT-4o در تولید محتوای خلاقانه و تعامل احساسی عملکرد بهتری دارد.

مقایسه عملی با پرامپت‌های یکسان

برای بررسی بهتر، چند پرامپت واقعی را از هر دو مدل پرسیدیم:

پرامپت اول: خلاصه داستان فیلم فارست گامپ

• GPT-5: خلاصه‌ای کلی و بهینه، عملگرا و کوتاه.

• GPT-4o: خلاصه‌ای گرم‌تر، داستان‌گونه با نقل‌قول معروف فیلم.

پرامپت دوم: استدلال موافق و مخالف منع الکل

• GPT-5: فهرست‌وار، منظم و با جزئیات.

• GPT-4o: روایت خلاصه‌تر و جمع‌بندی سریع‌تر.

پرامپت سوم: دستورالعمل تغییر باتری کنترلر ایکس‌باکس

• GPT-5: توضیحات کامل برای مدل‌های مختلف، گاهی بیش از حد.

• GPT-4o: دستورالعمل ساده‌تر و کاربردی‌تر برای کاربر.

پرامپت چهارم: داستان کوتاه و خنده‌دار درباره یک جادوگر

• GPT-5: خنده‌دارتر، بی‌نتیجه‌گیری اخلاقی.

• GPT-4o: تصویرسازی بهتر اما کمی بی‌مزه‌تر.

پرامپت پنجم: جمله‌ای برای همدردی با خانواده عزادار

• GPT-5: رسمی و خشک، پاسخ فهرستی.

• GPT-4o: پاسخ انسانی‌تر و مفیدتر، پیشنهادهای عملی برای ابراز همدردی.

نتیجه‌گیری: کدام مدل بهتر است؟

• GPT-5:
  بهترین انتخاب برای کارهای حرفه‌ای، سازمانی، پژوهشی و کدنویسی پیشرفته است. برای نوشتن اسناد قانونی، تحلیل‌های مالی و پزشکی یا پروژه‌های پیچیده، عملکرد دقیق‌تری دارد.
• GPT-4o:
  مناسب‌تر برای مکالمه صوتی زنده، داستان‌گویی، طوفان فکری و تعامل دوستانه است. برای کاربرانی که به دنبال یک همراه صمیمی و خلاق هستند، انتخاب بهتری محسوب می‌شود.

اگر قصد دارید بدون محدودیت از این دو مدل استفاده کنید، می‌توانید از طریق خرید اکانت ChatGPT در سایت اکانت سیتی، نسخه‌ی Plus یا Pro را تهیه کنید.

جمع‌بندی نهایی

در نهایت نمی‌توان گفت GPT-5 از همه نظر بهتر از GPT-4o است. انتخاب بهترین مدل به نیاز شما بستگی دارد:

• برای دقت و تحلیل: GPT-5
• برای مکالمه و خلاقیت: GPT-4o

مدل‌های ChatGPT هر روز در حال پیشرفت هستند و احتمالاً در نسخه‌های بعدی شاهد ترکیب بهترین ویژگی‌های هر دو خواهیم بود.